Red dan jezelf

Plastic staat momenteel behoorlijk in de belangstelling. Het is dan ook een gigantisch, reusachtig, afgrijselijk probleem. Plastic ligt niet alleen overal het landschap te vervuilen, het zit serieus overal. Tot in de magen van walvissen, maar ook in die van kamelen in de Sahara. Plastic als moordenaar van het milieu en van allerlei dieren op plaatsen waarvan je niet verwacht dat daar plastic te vinden is. Plaatsen waar we nog niet eens precies van weten wat voor dieren daar allemaal leven, zoals in de diepzee. Tegen de tijd dat deze dieren dood aanspoelen ergens met plastic in hun maag kunnen we ze bijschrijven op de lijst nog niet ontdekte maar wel al uitgestorven diersoorten. Dankzij ons.

Nu wil ik niet met mijn vingertje omhoog de heilige uithangen, maar ik begin me aardig schuldig te voelen als ik mijn lievelingsyoghurtje eet. Die zit namelijk, jawel, in een plastic beker. Vroeger nog in een glazen pot. Wie geen geld heeft voor de duurdere eco-winkels zou haast verhongeren als je uit principe geen spullen uit plastic zou eten. Uiteraard wordt plastic ingezameld, er zijn best veel mensen die afval rapen en ook mensen die actie voeren zoals de Plastic Soup Foundation, of dichter bij huis Ocean Soup een project dat op 20 en 21 januari a.s. een plastic huis op het 18 Septemberplein in Eindhoven neerzet. Van afval uiteraard. De schattingen zijn dat in 2050 meer plastic in zee zwemt dan vis. Overigens niet als het aan Boyan Slat ligt, de 22-jarige Nederlander die Ocean Cleanup bedacht. Een systeem om plastic op te ruimen, aan land te brengen en te recyclen.

Dat recyclen blijkt ook nog niet zo makkelijk. China heeft genoeg van ons afval en doet het niet meer. Het land produceert inmiddels zelf genoeg afval. Of we daar erg blij van moeten worden weet ik ook niet, maar in ieder geval blijven we nu met onze eigen zooi zitten. Omdat al dat plastic niet hetzelfde plastic is, is recyclen nog geen sinecure. We moeten dus toe naar één soort. Prima idee. Ik werd al blij. Helaas gaat het onderzoeken en voorbereiden hiervan zeker tot 2030 duren. Dat is nog 12 jaar! Kijk, dat is het moment dat ik dan bijna uit mijn vel spring. Mag het allemaal een beetje meer urgentie krijgen!! Waarom niet gewoon stoppen met nieuw plastic produceren!

Het is niet alleen het plastic. Naast dit probleem is ook de insectenpopulatie met zo een 75% afgenomen. In beschermde gebieden nog wel. De vogelstand is dramatisch afgenomen. Lijkt mij ook logisch, gezien vogels toch ook insecten eten. Een heel belangrijk insect, de bij, valt met bosje om. De reacties variëren van in actie komen, petities, hopen op het paradijs, het droevig delen van berichten, tot complete ontkenning. Bij deze huldig ik iedereen die op wat voor manier dan ook tegengas geeft aan de ontluistering van de aarde die gaande is. 

Mijn enorme frustratie zit in het feit dat alles zo lang duurt. We weten het al zo lang, het gaat mis als de mensheid zo doorgaat. Maar we gaan door. Geldstromen, economie, belangen, er gaat van alles vóór het stevig optreden om onze aardkloot te redden. Stel je zit in een hoge snelheidstrein, lekker geïnstalleerd met heel je hebben en houden. Je weet dat die trein aan het eind van de rit met volle snelheid op een hele dikke muur gaat botsen, blijf je dan ook rustig zitten? Of met een ongemakkelijk gevoel, maar ach het zal wel meevallen want opstaan is zo lastig? Nee toch. Volgens mij weet je niet hoe snel je aan de noodrem moet trekken en uit die trein moet springen. Zonder alles wat je meedroeg.

Zie de klimaat- en milieuproblematiek maar als die trein. Trek aan de noodrem en red de aarde. De aarde is één groot systeem en wat op de ene plek gebeurt heeft gevolgen voor een andere plek. Een lastig iets om je voor te kunnen stellen dus wellicht dat daarom de urgentie niet hoog genoeg ligt om rigoureus maatregelen te nemen. De slogan moet daarom misschien worden 'Red jezelf'. Klinkt lekker eigentijds en wie weet redden we dan per ongeluk ook de wereld.

Waar ligt Utopia?

Waar ligt Utopia? Dat leek me een leuke vraag om 2018 mee te beginnen. Utopia ligt natuurlijk nergens, zullen velen zeggen. Daarom heet het Utopia. Een utopie dus en dat is een literaire en filosofische term die men kan omschrijven als onmogelijke werkelijkheid, een ideale wereld die echter niet bereikt kan worden. Eigenwijs als ik ben vraag ik me dan af; Waarom niet?

De korte verklaring is dan; Omdat mensen nou eenmaal mensen zijn en die kunnen nou eenmaal niet met zijn allen door één deur. Hoe breed die deur ook is. Vergeet Utopia dus maar. Eigenwijs als ik ben denk ik: Nee! Dan moeten de mensen maar veranderen en de muren afbreken. Dan heb je ook geen deur meer nodig waar je niet samen doorheen kan. En er zijn heel veel mensen die wel veranderen, of al anders waren. De idealisten, de wereldverbeteraars. De Utopianen. Of zoiets.

Kijkend naar de wereld lijkt Utopia inderdaad nogal een vergezocht begrip. Maar toch... Wat als..... Wat als al het geld dat nu naar oorlogen gaat en wapenwedloop, gestopt zou worden in het planten van bomen, het zuiveren van allerlei vervuilingen, het vruchtbaar maken van woestijnen die zich nu juist uitbreiden. In het bevorderen dus van omstandigheden die ervoor zorgen dat oorlogvoering en vluchten voor die oorlogen of honger en droogte niet meer hoeft. 

Wat als mensen van jongs af aan wordt geleerd respect te hebben voor elkaars overtuigingen, geaardheid en afkomst. Wat als we de angst voor elkaar konden omzetten in belangstelling en open staan voor nieuwe ervaringen. Als onze zielen de zielen van anderen zouden begroeten, ongeacht hoe de buitenkant er uitziet. Wat als vele 'ikken' weer wij worden en we gezamenlijk kijken hoe iedereen baat kan hebben van onze verworvenheden.

Wat als geld geen doel meer zou zijn maar een middel om voor alle mensen goede leefomstandigheden te bewerkstelligen. Wat als bij het nemen van beslissingen door leiders altijd eerst werd afgewogen; Is dit goed voor de aarde en is dit goed voor de mensen.  Zo niet, niet doen.

Natuurlijk ben ik raar en kan het helemaal niet. We zitten in de trein en natuurlijk heeft juist deze trein geen vertraging. Met een rotgang dendert hij door richting eindstation. Ons eindstation. Dat er niet massaal wordt uitgestapt is eigenlijk net zo raar als verlangen naar Utopia. Niemand wil toch dat zijn kinderen, klein- en achterkleinkinderen in een klimaatveranderde, vervuilde wereld moeten leven waar ze te maken krijgen met de gevolgen? Waar ze moeten vechten om te overleven. Iedereen wil toch juist dat zijn nazaten het goed, zo niet beter hebben dan hij of zij? 

Ik denk dat ik weet waar Utopia ligt. Het ligt in de harten van heel veel mensen. Het moet alleen nog de wereld in geholpen worden. Ik ben eigenwijs. Ik denk dat het kan.

De gewone Nederlander bestaat niet

Wat een opluchting! Net nu ik totaal in verwarring aan het raken was is het opgelost! De hele politiek schermt al enige tijd met 'de gewone Nederlander' en ik had geen idee over wie ze het hadden. Vast niet over zichzelf, zo ver was ik wel, maar wie dan? Ik voelde me niet aangesproken, terwijl ik toch een Nederlander ben. Speurend liep ik rond, de verwarring werd groter. En dan... blijkt het NRC de gewone Nederlander te hebben gevonden. Althans zijn prototype. Frans Bauer!!! Bij De Wereld Draait Door wordt hij gepresenteerd als de verloren en gevonden zoon. 

Het type gewone Nederlander is dus een zanger die zijn afkomst niet vergeet of verloochent. Opgegroeid in het woonwagenkamp, beroemd geworden, maar heel gewoon gebleven. Eigenlijk het type 'doe maar gewoon dan doe je al gek genoeg'. Dat is hem. Ik vind Frans Bauer heel lief. Echt. Maar voel me nog steeds niet aangesproken. 

Waarom weet ik niet, maar ik blijf er toch over denken. Het politieke gebazel over deze 'gewone Nederlander', maak heel veel mensen dus 'ongewoon'. Hoor je erbij of niet? Zo niet, dan heb je mooi pech, want dit moet kennelijk het Nederland worden waar het juist voor die gewone mens helemaal heerlijk wordt. Vervolgens kunnen we heel lang steggelen over wat nou eigenlijk gewoon is. Zo een term introduceren zorgt voor verdeeldheid. Nog meer hokjesdenken. En, als het een beetje tegenzit over een tijdje heksenjachten op de niet gewone Nederlander. Dat is niet wat Nederland na moet streven. En daarbij, wie wil er nu gewoon zijn?

Zelf ga ik liever uit van de mens als individu en ieder individu is uniek. Elke Nederlander is dus uniek. Frans Bauer ook. Zijn boodschap vond ik wel mooi. Als ik hem goed begrijp is een gewone Nederlander vooral een authentiek mens.Dat sluit aan bij mijn eigen perceptie. Levensstijl, geaardheid, geloof, afkomst, kleur en allerlei eigenschappen maken ieder mens tot de mens die hij/zij is en al die mensen zijn Nederlanders. Een geweldige mix aan diversiteit. Hoezo gewoon. De gewone Nederlander bestaat niet!

Vreemde dromen

Droom jij veel? Ik doe dat in ieder geval. In kleur, geur en geluid. Ik doe van alles in mijn dromen. Soms zing ik zelfs. En dat beter dan wanneer ik wakker ben.... Zal wel een wensdroom zijn dan. Maar soms ben zelfs ik verbaasd over wat ik droom. Zo wist ik nog niet dat in een droom levendig gediscussieerd kan worden, met alle gedachten en gevoelens erbij.

Dus, zaterdag vroeg in de ochtend... Aan de buitenkant slaap ik, maar ondertussen voer ik een discussie met een vroegere collega van mijn man en twee vrienden. We hebben het over de mensheid en het klimaatprobleem. Over de manier waarop de mens omgaat met wat in feite onmisbaar is voor de instandhouding van onze soort; de aarde waarop we leven, waar ons voedsel aan ontspruit en met de lucht, die we ademen. De atmosfeer die ons van regen voorziet. De discussie gaat met name over het hele prachtig in elkaar zittende ecosysteem en hoe wij als mensensoort daarmee om dienen te gaan. Over onze rechten en plichten ten aanzien van de aarde zeg maar.

Tijdens het gesprek vormt zich in mijn dromende hoofd een andere gedachte. Het aardse levenssysteem, de natuur, eigenlijk zit inderdaad alles prachtig in elkaar. Is de mens niet de grote dissonant in het geheel? Horen 'wij' hier wel? Zijn we niet een stel parasieten waarvan een deel op een hoger plan is gekomen en het snapt, en een deel nog volop parasiet is? Dit begin ik onder woorden te brengen wat mijn vrienden, Jehova's Getuigen, erg schokt. Zelfs in mijn droom vind ik dit naar voor ze en op hun: "Maar God heeft de mens geschapen om de aarde te onderwerpen. De mens is zelfs naar zijn evenbeeld geschapen!", probeer ik zo voorzichtig mogelijk mijn punt te maken in de discussie.

En wat was nou mijn gedroomde punt? Dat was dat een groot deel van de mensheid, waaronder vooral degenen die in leidersposities zitten, de aarde alleen maar vernielen. Wat voegt de mensheid nu eigenlijk toe aan een aarde, of voor mijn gelovige vrienden de schepping, dat mooier is dan dat er al is zonder ons. Sterker nog, de aarde/schepping kan heel erg goed bestaan zonder de mens. Zou waarschijnlijk zelfs beter af zijn. Wij niet zonder de aarde. Mijn vrienden beginnen afgrijzen te tonen voor mijn woorden.

In mijn droom begin ik het wat warm te krijgen als ik nog één keer probeer mijn gedachten in woorden om te zetten, met respect voor de anderen. Tegen mijn vrienden zeg ik dat mensen die geloven in de schepping, uiteraard geloven dat de mens hier hoort en dat de aarde hem gegeven is. Daar moet ik aan toevoegen dat dat wel goed rentmeesterschap hoort te zijn en dat zeker mijn vrienden uit deze droom zich daar van bewust zijn. Zelf was ik er niet bij en denk bijgevolg dat hoe we hier ook ontstaan/terechtgekomen zijn we in ieder geval moeten beseffen dat de aarde dus zonder ons kan. Andersom niet. Dat we dus met zijn allen veel meer respect voor deze aarde moeten hebben om het tij, dat de verkeerde kant uitgaat, te keren. Dat er gelukkig al veel mensen zijn die dit proberen te doen. Terwijl ik dit probeer uit te leggen en het steeds warmer krijg word ik door een tingelende wekker uit de discussie gesleurd. Mijn gesprekspartners blijven achter in de droom. Wie weet praten ze nog na.

Massa

Zoals eerder geblogd, denk ik dat de mens een kuddedier is, dat een mens een keuze heeft de kudde te verlaten en vervolgens de keuze heeft een 'Einzelgänger' te zijn of zich bij een nieuwe kudde aan te sluiten, of voor de echte visionair, er zelf één te starten. Zo, dat was een lange inleidingzin. Welke kant wil ik op? Soms is dat voor mij ook niet helemaal duidelijk. Gedachtensliertjes. Soms waaien ze weer weg, soms komen ze andere sliertjes tegen waarmee ze zich verbinden. De verbinding die zich op dit moment vormt is er één van massa.

Welke massa? Nou, wij. Mensen. En dan bedoel ik de 'gewone doorsnee levende en consumerende mens'. Dit is dus wat anders dan de 'gewone Nederlander' van meneer Rutte, want wie hij daar mee bedoelt is mij volstrekt onduidelijk. Mijn gedachtenslierten bewegen zich tegen een achtergrond van bezorgdheid over onze planeet. Niet verwonderlijk dus dat mijn aandacht werd getrokken door de nieuwtjes over belastingvoordeel voor bedrijven om ze maar hier te houden, na de dreiging van deze bedrijven om op te stappen uit Nederland. Bedrijven aan de macht? Vervolgens zag ik de bergen reclame voorbijtrekken, de tijd waarin ik meestal verder lees in een boek. Boek was uit. Dus zag ik de reclame en dacht; Jeetje die reclame is toch eigenlijk een gevecht om de gunst van ons, de consument.

Draai dat eens om. Wij, de consumenten, hebben dus macht. Wij zijn met heel veel. Massa. Wij kunnen bedrijven dus dwingen tot aanpassingen in hun producten en productie, ten bate van het milieu en onze gezondheid. Anders lopen we weg en gaan we naar een bedrijf die dat wel doet. Om dat te doen moeten wij ons wel bewust worden van die macht en zelf ook bewust bezig zijn met duurzaamheid en milieu. #Earth First dus. Dat vergt wat. Er zijn al best veel initiatieven op dit vlak. Gelukkig. Op grote en kleine schaal. Het mag alleen wel sneller en daar kan de massa bij helpen.

Dat bracht me weer op een gedachtensliertje uit het journaal. De tussentop in Bonn over het klimaatakkoord. Kort samengevat, de bedoelingen zijn goed maar het schiet niet erg op. Wel heeft Syrië, een land dat toch  veel aan zijn hoofd heeft, zich ook aangesloten. Alle landen van de wereld tonen dus in ieder geval goede wil, behalve Mister America First Trump. Amerika heeft natuurlijk veel 'massa'. Maar de massa van Amerika is niet één grote kudde die achter Trump aanloopt. Als buitenbeentje en America alone, staat buiten het gebouw waar de top wordt gehouden een soort tentenkamp. Amerikaanse bedrijven en vertegenwoordigers van staten als bijvoorbeeld Californië, die hun herder niet gehoorzamen. Zij gaan gewoon door met hun klimaataanpak te implementeren. Die horen dus bij de 'andere kudde' en met genoeg massa is het tij te keren. We hebben macht. Het kan. 

Kuddedier

De mens is een kuddedier, dat hoor je veel. En, als er één schaap over de dam is, volgen er meer is ook zoiets. Door mijn vorige blog over Follow the money en het commentaar daarop waarin ook de term kuddedier viel, bleef het in mijn gedachten haken. Zo gaat dat bij mij. En waar bij mij één gedachte over de dam is, volgen er meer. 

Kuddedier dus. Het ging er over dat de mens een keus heeft om af te wijken van de kudde die 'in het systeem zit'. De mens die tegengas wil bieden om de aarde te behouden voor de generaties na ons. Liefst in goede conditie. Lastig, want je moet er sterk voor in je schoenen staan, keuzes maken die niet iedereen begrijpt en die ook niet altijd makkelijk zijn voor jezelf, je niet teveel afvragen 'wat men van je denkt' en je daar in ieder geval niet door laten leiden. 

De volgende gedachte die over mijn dam kwam was dat al in de bijbel gesproken werd over de kudde en dat ook daar afdwalen geen gewaardeerd idee was. De herder merkte dat er een schaap afgedwaald was en ging het zoeken. Hij vond het schaap, bracht het terug naar de kudde en het teruggekeerde schaap verschafte hem veel blijdschap. Het was hem zelfs liever dan de rest, want het was gered. Ook al geen pleidooi dus voor afwijkend gedrag.

Van de volgende gedachte veerde ik op; In het gnostische Thomas evangelie, niet in de bijbel te vinden dus, staat dit verhaal ook. Maar dan net even anders. Gnostiek is oude wijsheid (gnosis=kennis) die door de Katholieke kerk in de ban werd gedaan rond de tijd dat de bijbel werd samengesteld. De evangeliën van Marcus, Mattheus, Johannes en Lucas haalden het wel, andere geschriften niet. 

Afin, om mijn gedachten verder de dam over te volgen; In het Thomas evangelie staat dus ook dat er één schaap van de honderd afdwaalde en de herder ging het zoeken. Hier wordt gezegd dat dit schaap het grootste en sterkste schaap was van de kudde. De herder vond het schaap en vertelde hem dat hij voor hem meer telde dan de 99 die nog in de kudde verbleven. Nu komt het... in dit verhaal is er geen sprake van dat hij het schaap terugbrengt naar de kudde. De herder prijst het schaap juist omdat hij zijn eigen weg gaat. Yes! Eindelijk een pleidooi voor eigen-wijsheid. 

Volgende gedachte: Toch moeten deze eigenwijzen onder ons, die de kudde verlaten waar ze zich niet meer thuisvoelen, weer een nieuwe kudde vormen willen ze enig gewicht in de schaal leggen voor een duurzame manier van leven en Earth First. Dat zie je terug in petities, acties en groepen. We blijven dus toch kuddedier maar kunnen wel kiezen voor het soort kudde waar we bij willen horen.

Laatste gedachte: En wat heeft u nu aan dit blog en mijn gedachten die over de dam stromen? Daar heb ik geen antwoord op.

Follow the money, of toch maar niet...

Geld maakt niet gelukkig zegt men. Maar het is wel handig als je het hebt. Geld is nodig om een dak boven je hoofd te kunnen betalen, eten op je bord, het vervoermiddel om op je werk of elders te komen, enzovoorts. Geld is nu eenmaal uitgeroepen tot het ruilmiddel van iedereen voor alles. Ruilmiddel dus.

Helaas is geld bij velen van ruilmiddel tot doel geworden. Voor degenen die het niet hebben, een doel om het wel te hebben (wat ik snap gezien de noodzaak), voor degenen die het wel hebben om meer te hebben. Zaken die hoognodig moeten veranderen in de wereld veranderen niet of veel te langzaam omdat er geld mee gemoeid is. Het grote geld zit op de verkeerde plekken.

Wil men dus iets veranderen in de wereld dan moet men degene die het kan veranderen in de portemonnee raken. Dat is de enige, maar niet gemakkelijke manier. Toen Japan weigerde nog langer Coca Cola te importeren met aspartaam, was het opeens wel mogelijk deze te zoeten met Stevia. Tot dan toe had het concern dat geweigerd. Je moet dus met veel zijn. Een collectief dat gewicht in de schaal legt.

Gelukkig zijn er steeds meer mensen die beseffen dat het anders moet. Dat moeten er nog veel meer worden! Een collectief dat kan afdwingen dat er zaken veranderen, versnellen. Geld kan je niet eten, is namelijk waar! Terwijl we ons over van alles druk maken, sterven de insecten, verandert het klimaat, smelt Antartica, woeden er orkanen en branden, zijn er overstromingen en hongersnoden. Voor geld kan je een ander ruilmiddel verzinnen, het is maar zo belangrijk als de mens het maakt. Maak onze aarde en het leven daarop net zo belangrijk. Is dat begrip te ver van je bed, denk dan aan je kinderen en kleinkinderen. Niet Amerika, maar de aarde op 1. Go for it.